Κήρυγμα του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη μας Καρυστίας & Σκύρου κ.κ. Σεραφείμ
Η Μεγάλη Τεσσαρακοστή έχει σκοπό να μᾶς ὁδηγήσῃ στον καθαρισμό τῆς ψυχῆς ἀπό τήν ἁμαρτία. Δι' αὐτό τονίζεται καί συνιστᾶται ἡ μετάνοια. Τα κηρύγματα καί τὰ ὑποδείγματα τῆς μετανοίας είναι πολλά καί δυνατά αὐτόν τόν καιρό. Πρό ἡμερῶν ἀκούσαμε τον Μεγάλο Κανόνα, ποὺ μᾶς παρουσίασε ὑποδείγματα μετανοίας καί μᾶς προέτρεψε να καταφύγωμε στο ἔλεος τοῦ Θεοῦ, διά τῆς μετανοίας. Σήμερα ή Ἐκκλησία μᾶς προβάλλει την Ὁσία Μαρία ὡς ὑπόδειγμα μετανοίας καί μᾶς καλεῖ σὲ ἀνάλογη μετάνοια, διά να ἔρθῃ ὡς καρπός τῆς μετανοίας ἡ ἄφεσις τῶν ἁμαρτιῶν μας.
Στη συνέχεια, θα δώσωμε το λόγο στόν Ἅγιο Συμεών τον νέο Θεολόγο να μᾶς μιλήσῃ περί μετανοίας. Στήν ἀρχή, ὁ Ἅγιος θὰ μᾶς εἰπῆ ὅτι ἡ μετάνοια εἶναι ἀπαραίτητη, ἀφοῦ ὅλοι ἔχομε ἁμαρτήσει καί ἀφοῦ δὲν ὑπάρχουν μικρές και μεγάλες άμαρτίες, ἀλλά μόνο ἁμαρτίες και θα προσθέση:
«Μή πλανάσθε ἀδελφοί μου, νομίζοντες ὅτι εἶναι μικρά τα αμαρτήματα καί δέν βλάπτουν πολύ τίς ψυχές σας καί δι' αὐτό τα περιφρονεῖτε. Οι καλοί χριστιανοί δέν κάνουν διάκρισι μεταξύ μικροῦ καί μεγάλου ἁμαρτήματος, ἀλλά καί ἄν ἀκόμη με το μάτι ἤ τόν λογισμό ἢ τὸν λόγο ἁμαρτήσουν, θεωροῦν τὸν ἑαυτόν τους μεγάλο άμαρτωλό πού ἔχει ξεπέσει ἀπό τήν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. Καί ἐπειδή ὁ Θεός θέλει την σωτηρία μας, διά τοῦτο ὥρισε την μετάνοια καί τήν ἐξομολόγησι καί ἔδωκε στον άμαρτωλό τήν ἐξουσία να σηκώσῃ τὸν ἑαυτόν του ἀπό τό βάθος τῆς ἁμαρτίας καί νά τόν ἀνεβάσῃ κοντά στον Θεό καί νά ἀποκτήσῃ την δόξα τοῦ Θεοῦ καί ὅλα τὰ ἀγαθά τοῦ Οὐρανοῦ ποὺ τὰ ἔχασε διά τῆς ἁμαρτίας και να τα κληρονομήσῃ ἔτσι πάλι διά τῆς μετανοίας. Η μεγάλη μετάνοια εύρίσκει καί μεγάλη ἀνταπόκρισι καί ἀνταπόδοσι».
«Ας γνωρίζωμε ὅμως τοῦτο, ὅτι ἐάν δέν μετανοήσει κανείς εἰλικρινά, καθόλου δέν θα ὠφεληθεῖ, ἔστω καί ἄν ἐφαρμόσει με ἀκρίβεια ὅλες τίς ἐντολές τοῦ Θεοῦ. Κι ἂν ἀκόμη μοιράσει όλη την περιουσία του στούς φτωχούς καί καταντήσει ὁ ἴδιος φτωχός, ὄχι μόνον δέν θά σωθεῖ, ἀλλά θα τιμωρηθεί περισσότερο καί ἀπό τούς ἀπίστους».
Ποιά όμως πρέπει να εἶναι ἡ μετάνοια καί ἀπό τί πρέπει να συνοδεύεται διά νά εἶναι ἀληθινή, θά μᾶς τὸ εἰπῇ ὁ Ἅγιος Συμεών στη συνέχεια:
«Η μετάνοια δέν πρέπει να εἶναι παροδική καί ἐποχιακή, ἀλλά συνεχής. Καί εἶναι δυνατόν καί ἀπαραίτητο, ὅλοι καί συνεχώς να μετανοοῦν καί νά παρακαλοῦν τὸν Θεόν να τούς συγχωρήση. Χρειάζεται ὅμως λύπη μεγάλη καί δάκρυα πολλά να συνοδεύουν την μετάνοια. Ἐκεῖνος πού δέν λυπεῖται καί δέν δακρύζει, δέν ἔχει μετανοήσει. Ἡ λύπη ἔρχεται ἀπό τήν συναίσθησι τῆς ἁμαρτίας καί τον φόβο τῆς τιμωρίας πού περιμένει τόν ἁμαρτωλό».
«Ἐκεῖνος πού φέρει στο νοῦ του την μέλλουσα Κρίσι μετανοεῖ καί κλαίει πικρά. Τα δάκρυα ξεπλένουν τήν βρωμερή ψυχή καί μαλακώνουν την σκληρή καρδιά. Καί στην καθαρή καί μαλακή ψυχή ἔρχεται καί κατοικεῖ τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιο. Επομένως ἐκεῖνο ποὺ μᾶς σώζει είναι τα δάκρυα τῆς μετανοίας. Εάν δέν καθαρίσωμε τὸν ἑαυτό μας από κάθε ἁμαρτία και φύγωμε ἀπό τήν ζωή αυτή μολυσμένοι, δικαίως θὰ μᾶς περιγελοῦν οἱ ἄγγελοι καί μαζί μέ τούς δαίμονας θά ριχτοῦμε στήν αἰώνια φωτιά τῆς κολάσεως».
Ποιός μπορεῖ νὰ ἐλευθερωθῇ ἀπό τήν ἁμαρτία πού τόν πολιορκεῖ καί τόν πληγώνει; Στο ἐρώτημα αὐτό μᾶς ἀπαντᾶ ὁ Ἅγιος Συμεών:
«Όποιος πληγωθεῖ στὸ σῶμα, πονάει καί τίποτε δέν τόν εὐχαριστεῖ. Καί ἐκεῖνος πού θά πληγωθεῖ στὴν ψυχή από το δηλητήριο τῆς ἁμαρτίας ὑποφέρει από πόνο καί θλίψι. Βλέπει τούς ἄλλους ἀνθρώπους καί τά πλάσματα τοῦ κόσμου καί τοῦ φαίνονται εὐτυχισμένα, ἐνῶ αὐτός θλίβεται ἀπό τό βάρος καί τόν πόνο τῆς ἁμαρτίας».
«Ὅταν ὅμως ὁ ἁμαρτωλός μετανοήσῃ καί θρηνήσῃ και προσευχηθῇ, τότε ὁ Θεός θά ἀκούσῃ τόν στεναγμό, θα ἰδῇ τα δάκρυα, θα δεχθῇ τήν μετάνοια και γρήγορα θα συγχωρήση τήν ἁμαρτία καί ἡ καρδιά θά ἀπαλλαγῇ ἀπό τόν πόνο καί τήν πικρία καί θά γεμίση από χαρά καί γλυκύτητα. Καί ὅπως ὁ ἄρρωστος ξεχνάει τον πόνο, όταν γίνῃ καλά, ἔτσι καί ὁ ἁμαρτωλός λησμονεῖ τὸν πόνο τῆς ἁμαρτίας, ὅταν συγχωρηθῇ διά τῆς μετανοίας. Καί ἡ χαρά τοῦ μετανοοῦντος δέν συγκρίνεται με καμμία χαρά τοῦ κόσμου, διότι την χαρά αὐτή τήν δίνει τὸ Ἅγιο Πνεῦμα».
Καί τελειώνει τήν διδασκαλία του περί μετανοίας ὁ Ἅγιος Συμεών ὁ Νέος Θεολόγος με την προτροπή καί αὐτή τήν παράκλησι «Ἀδελφοί μου, ἡ ὁλοκληρωτική μετάνοια άγκαλιάζει και εξαγιάζει ὅλο τὸν ἄνθρωπο. Ἂς μετανοήσωμε με όλη μας τήν ψυχή καί ἄς πετάξωμε μακρυά κάθε ἁμαρτία. Όποιος δέν μετανοεῖ, αμαρτάνει και πορεύεται στο σκοτάδι. Ἐσεῖς λοιπόν πού πορευθήκατε στο σκοτάδι, τρέχετε, τρέχετε τώρα στο φῶς τῆς μετανοίας». «Διότι ή μετάνοια είναι πόρτα, που σε βγάζει από το σκοτάδι τοῦ θανάτου καί σε εἰσάγει στο φῶς καί στη χαρά τῆς αἰωνίου ζωῆς».
ΑΜΗΝ